Ik kan niet meer terug naar de yoga die ik vroeger gaf – Interview Emmalia Bijker

Aan de keukentafel spreek ik met Emmalia Bijker, die al tientallen jaren een eigen yogaschool heeft in Abcoude. We volgeden destijds beiden de Opleiding Essentiecoaching en blikken samen terug op de trainingsweekends. Emmalia vertelt mij wat zij bij Essentiecoaching vond en hoe dit haar manier van werken als yoga docent heeft veranderd. 

Emmalia: “Bij de opleiding Essentiecoaching vond ik het pad dat ik graag wil uitbreiden naar meer bewustwording. Dat sloot helemaal aan op mijn eigen weg.”

 

Ik was op zoek naar de verbinding met een onbekende kant van mezelf. Ik miste mijn ondernemende geest, ik wilde mezelf meer neerzetten en mezelf duidelijker laten zien. Een interview op Youtube sprak me erg aan. Daarin beschreef Lenne Gieles de balans tussen de innerlijke man en de innerlijke vrouw. Tijdens de opleiding Essentiecoaching leerde ik mijn eigen innerlijke man kennen en ik ontdekte zijn behoefte. Behoefte aan erkenning en herkenning.  Door deze erkenning aan mezelf te geven, kon ik mezelf als meer compleet ervaren. En kon ik mezelf meer ruimte geven, door alles er te laten zijn. Het klinkt eenvoudig, maar dit was eerst een pijnlijk proces. Want er waren ook momenten dat ik die erkenning niet ervoer en dat was erg confronterend.

 

Tegelijk ontdekte ik mijn innerlijke vrouw, die meer mocht gaan durven voelen. Ik kan andere mensen beter helpen doordat ik meer mezelf ben. Ik laat mijn eigen gevoel meer toe, toon dit aan anderen en daarmee geef ik deze wijsheid door. Wie hier open voor staat heb ik iets te bieden, namelijk een ontdekkingsreis naar en in jezelf.

 

 

Verliep die ontdekkingsreis bij jou helemaal zonder kleerscheuren? 

Ik ben mezelf soms behoorlijk tegengekomen en dat doet pijn. Ik zag de pijn bij anderen en realiseerde me, dat de ander ook mijn eigen pijn spiegelt. Door de meditaties en de beschermende warmte van elkaar kon ik bij die pijn te komen. Dit zelfonderzoek leidde tot inzicht en het loslaten van weerstanden. Ik ben daardoor completer geworden. Ik blijf afweer en pijn tegenkomen maar ik kom sneller terug bij mezelf. Ik herstel snel uit onbalans en hervind mijn evenwicht.

Ik kan niet meer terug naar de yoga die ik vroeger gaf. Dat is voor sommigen even wennen. Lachend vertelt ze: “Toen ik laatst bijvoorbeeld tijdens een yogales ze elkaars hoofd liet wiegen, riep dit weerstand op. Een leerling zei,  ik kom hier om yoga oefeningen te doen hoor”. 

 

Mijn manier van werken als yoga docent heeft zich mede door Essentiecoaching verbreed. Ik werk met thema’s die meer diepgang toevoegen aan de yogales.

Bij een thema als overgave komen yoga, ontspanning en persoonlijke ontwikkeling samenBij overgave-oefeningen ervaren deelnemers hoe ze verkrampen. Het losschudden of wiegen van benen en armen maakt je ervan bewust, hoe moeilijk het is om je over te geven aan de ander en aan de situatie. Ik help je om de controle los te laten, door een veilige plek in jezelf te vinden. Essentiecoaching heeft mij een toegevoegde waarde gegeven. Door als docent achter iemand te staan ervaren de yogabeoefenaars steun voor zichzelf en voelen ze zich veilig. Ze kunnen zo hun kwetsbaarheid tonen.

Bij het thema liefde besteed ik aandacht aan de liefde voor je lijf. Een arm wordt door veel leerlingen als een ding behandeld. Door ze hun eigen arm of de arm van een ander als een baby te laten behandelen, worden ze subtieler in hun beweging, met meer aandacht en liefde.

Deelnemers mogen ook zelf aangeven wat hen bezig houdt, zodat we daar in de les op kunnen inspelen. Vaak zijn dit afgestemde thema’s, die ook voor andere deelnemers van belang zijn. Ik luister, ik ben er voor de ander en verbreed het thema zodat anderen zich er ook in herkennen. Dan kies ik een oefening die aansluit bij de ingebrachte dilemma. Dit zijn vaak lichaams- en gevoelservaring-gerichte oefeningen, waarbij je je bewust wordt van sensaties en blokkades in je lichaam. Je kunt ook uitgenodigd worden om met een partner ervaringen op te doen.

Door deze manier van werken trek ik andere leerlingen aan. Vooral mensen die bewuster willen leven. Bij anderen roept mijn manier van werken weerstand op. Het is te confronterend voor ze om meer te voelen.

 

Jaag je daarmee geen deelnemers weg uit je groepslessen?

Iedereen is en blijft welkom. Ik stel me open voor alle leerlingen. Verder zorg ik er bij de keuze van thema’s voor, dat ik ook voor minder ervaren leerlingen wat te bieden heb. Door verbinding te maken op meerdere dimensies, sluit ik aan op de verschillen in niveau. Ieder kan op zijn eigen niveau aansluiten bij het thema.

Bijvoorbeeld het thema aarde. Het lukt de meeste mensen wel om te aarden. Ik laat iedereen lopen en de aarde voelen. Een niveau dieper is, door ook verbeelding te gebruiken. Stel je bijvoorbeeld voor dat je de aarde kust. Een deel van de mensen schiet dan misschien in de lach, voor anderen geeft het een extra verdieping. Ik laat mensen dus vrij om datgene eruit te pakken waar ze wat aan hebben.

Website van Emmalia Bijker: yogaemmalia.nl

Gecertificeerd voor EssentieCoaching

Sinds 4 september 2016 ben ik gecertificeerd EssentieCoach.

Waarom coaching?

Coaching helpt om bewuster keuzes te maken die er toe doen. Zo vind je nieuwe zingeving en motivatie om dichter bij jezelf te komen. Door je gevoel en je lichaam serieus te nemen, kom je tot de kern van wat echt belangrijk voor je is.

Essentiecoaching®

Centraal in de werkwijze van EssentieCoaching® is het “direct ervaren”. Als essentie coach nodig ik jou uit om stil te staan bij dat wat er is, hier en nu. Direct ervaren zorgt ervoor dat je anders tegen je eigen leven aan gaat kijken. Dan gebeuren er mooie dingen.

Verder vormen de kracht van aanwezigheid en open aandacht  kernelementen van EssentieCoaching®.  Dit gebeurt op een integere manier, waarbij ik ook eerlijk ben over mezelf en het diepste weten in jou aanspreek.

Logo-EssentieCoaches-gecertificeerd

Certificaat

Na de ICM opleiding ” Coaching als beroep” gevolgd te hebben, heb ik de afgelopen twee jaar de opleiding “EssentieCoaching® gevolgd. De twee opleidingsjaren hebben mij verder gevormd in mijn (beroeps)houding en effectiviteit. Ook heeft het mijn eigenheid en handelingsrepertoire verdiept en verrijkt. Na afronding ontving ik het certificaat en sta ik vermeld op de website EssentieCoaches.nl.

logo crkbo

De instelling EssentieCoaching® is CRKBO erkend, dit is het Centraal Register Kort Beroepsonderwijs.

 

 

Wandelen en … even stilstaan bij het moment

Met mijn intervisie-groep hebben we laatst, na een intensieve middag werken, een korte wandeling gemaakt. Het was zonnig, fris weer. Zo’n wandeling brengt mij gelijk in mijn element: ik neem alle geluiden , geuren, kleuren in me op. Het landschap en de kleine details maken een grote indruk op mij en brengen me in het hier en nu. Tijdens de wandeling raakten we in gesprek met elkaar, tot een moment waarop we tegelijk stil stonden bij de schoonheid van de vallende namiddagzon. Terwijl we ons in een halve cirkel tot de zon richtten, stelde ik voor om samen een meditatie te doen.

Wandeling in Vleuten

We deden de Nadabrahma meditatie, die bestaat uit een opeenvolging van klank, beweging en stilte. Door de klank en beweging voel je je lichaam en krijgt het denken minder de overhand. Om die reden is deze meditatievorm ooit door Osho (Baghwan) in het Westen geïntroduceerd. 

Nadabrahma is een oude Tibetaanse techniek die oorspronkelijk in de vroege ochtenduren beoefend werd. Uiteraard kun je het op elk uur van de dag doen, alleen of met anderen. Zorg er alleen voor dat je geen volle maag hebt en neem de tijd. De betekenis van Nada Brahma: Nada is een Sanskriet woord voor geluid. Brahma is een Hindoe naam voor God. Nada Brahma betekent dus geluid is God (of: het geluid van God). Het geluid maak je zelf, maar vaak wordt daarbij Muziek van Deuter afgespeeld.

Nadabrahma cd

Na de meditatie waren we allemaal volledig opgeladen. Vol energie en vervuld van de schoonheid om ons heen liepen we verder. Omdat iemand vroeg of ik de meditatie wilde delen, geef ik hieronder een beschrijving zoals ik hem geleerd heb. Uiteraard zijn er andere varianten en op Youtube vind je ook instructies.

Begin staand of zittend in een ontspannen houding met gesloten ogen en je lippen licht opeen. Maak met je stem een zoemend geluid, net zo luid dat anderen je kunnen horen en laat een vibratie door je hele lichaam gaan. Misschien ervaar je een denkbeeldige holle buis langs je ruggenwervel, die gevuld is met de trillingen van het zoemen. Er komt een moment waarop het zoemen uit zichzelf doorgaat en jij alleen nog luistert. Je hoeft niet op een speciale manier te ademen en als je wilt kun je van toonhoogte wisselen of je lichaam zachtjes en langzaam laten bewegen.

Osho_Meditation

De tweede fase bestaat uit twee bewegingen. Tijdens de eerste beweging, die je een aantal keren herhaalt, breng je je handen naar voren met de palmen naar boven gericht en beweeg je ze in een naar buiten draaiende cirkelvormige beweging. De handen beginnen bij de navel en gaan dan langzaam naar voren en dan uiteen om twee grote tegenovergestelde cirkels te maken, de linkerhand naar links, de rechterhand naar rechts. Maak de beweging heel langzaam en voel dat je energie naar buiten gaat, een gevende beweging.

Draai na een aantal keren je handen om, de armen wat hoger en de handpalmen omlaag. Beweeg je armen in tegengestelde richting, richting je hart.  Vanuit je hart bewegen je handen vervolgens uit elkaar naar de zijkanten van je lichaam, om van daaruit weer naar je hart te bewegen. Voel hoe je ontvangt en je de energie zich naar binnen toelaat.

In derde fase blijf je volkomen stil.

Ervaar de stilte in jezelf. En ervaar de stilte in alles. 

Real communication happens in silence

Gooi de glasplaatjes weg en kijk met andere ogen

Ik ben in gesprek met een collega en bemerk dat ik de ander door een denkbeeldige glasplaat aanschouw. Een glasplaat tussen mijzelf en de ander. De glasplaat is gekleurd door mijn gedachten. Gedachten over hem, gedachten over mezelf en over wat ik denk dat hij van mij vindt. Ook oordelen over hem en over mezelf kleuren de glasplaat, waardoor ik minder helder waarneem. In werkelijk contact, zonder oordelen en bijgedachten, kan ik meer aanwezig zijn. Daarin wil ik mezelf trainen.
Gezicht achter glas
Ik ben opnieuw in gesprek met een collega. Deze keer aanschouw ik de gedachten en gevoelens die opkomen. Ik laat de gedachten en gevoelens toe, ze mogen neer dalenl op de glasplaat, die tussen ons in staat. Dan besluit ik, de glasplaat in gedachten weg te gooien. Naast mij valt hij in diggelen. Hèhè, dat ruimt op. Ik zie de ander nu vanuit waarachtigheid, in zijn schoonheid, zonder oordelen. Ik kan de ander laten zijn zoals hij is, ik hoef hem niet te beïnvloeden of veranderen. Met gedachten over mezelf doe ik elke hetzelfde. Het is niet relevant hoe ik over kom of wat de ander over mij denkt. Ik ben er gewoon, in volle aanwezigheid. Dat voelt ontspannen en gelijkwaardig.  zie ik de ander in zijn puurheid, zonder oordelen, zonder gedachten, zonder inkleuring.
Gebroken glas
Het wonderbaarlijke is, dat zo gauw ik de glasplaat weggooi er iets verandert in het gesprek. Ik kan beter luisteren, ik neem de uitdrukkingen van mijn collega scherper waar en zie zijn gevoelens, ik kan me beter inleven. Vanuit verbondenheid en begrip luister ik naar de dilemma’s, die hij met mij deelt. Het lijkt alsof het al genoeg is om er alleen maar voor hem te zijn. Ik hoor mezelf belangstellend vragen stellen, zonder advies te geven of voorstellen te doen. Na een kwartiertje dankt hij me voor het waardevolle gesprek, “Fijn dat je even de tijd nam, dit heeft me enorm geholpen”.
Een andere collega reageert geërgerd als ik hem iets vraag.  Ik bemerk dat de weerstand die ik bij hem oproep ook iets met mij doet. Ik oordeel over zijn afwerende non-verbale signalen en dat belemmert mij weer om echt contact met hem te maken. Tijd dus om ook die oordelen los te laten. Heel bewust laat ik weer mijn gedachten, gevoelens en oordelen op de glasplaat neerdalen.
Transparant lichaam
Als ik de glasplaat in gedachten weggooi, is het alsof de ander transparant is geworden. Vanuit medeleven zie ik zijn worsteling terwijl hij tegen me praat. Zijn gezicht vervaagd en tegelijk krijgt hij meer uitdrukking, ik zie als het ware de ziel van deze collega, in al zijn schoonheid. Ik ervaar de energie-uitwisseling en kan vanuit mijn hart naar hem kijken. Het begrip voor hem, zoals hij daar tegenover mij zit, creëert gelijkwaardigheid en respect voor wie hij is. Tegelijk kan ik helemaal mezelf zijn. Voor het eerst ervaar ik echt contact met hem. Ik zie hem opgelucht ademhalen, ook hij ontspant en er komt meer rust in zijn woorden.
Na afloop bedank ik mezelf, voor de extra vrijheid die ik mezelf heb toegeëigend. De vrijheid om volledig aanwezig te zijn, voor mezelf en de ander.

Een rimpeling in het water

Soms heb ik weleens een moment dat ik twijfel over mezelf: Doe ik het wel goed? Doe ik wel de juiste dingen? Vooral op momenten dat ik het effect van mijn aanwezigheid zie bij mensen om mij heen. Zo’n moment deed zich laatst voor toen ik terugkwam van vakantie.

Op de eerste dag terug op kantoor kreeg ik te horen van een collega: “Nou, jij hebt wel wat losgemaakt door de feedback, die je tijdens de beoordelingsgesprekken hebt gegeven. Het hele team is van slag!”. Een teamlid vertelde dat de sfeer een aantal dagen slecht was, nadat een paar medewerkers aan elkaar klaagden over hun beoordeling. Eerst relativeerde ik het voor mezelf: Ach, dat gebeurt altijd. Beoordelingsgesprekken zorgen nou eenmaal voor onrust en men is niet gewend om kritiek te krijgen. Maar daarna maakte ik me toch zorgen. Was ik niet te hard geweest in mijn feedback? Misschien is iedereen nu gedemotiveerd en ben ik de verbindinng met de teamleden kwijt. Ik nam mijn zorgen mee naar huis en voelde me tijdens het avondeten uit balans. Wat was er aan de hand?

Tijs stilte

Ik was even mijn ‘bodem’ kwijt en voelde me onzeker. Door mijn toedoen was er van alles gebeurd met medewerkers in het team. Ik schrok van het effect ervan en was bang voor de gevolgen daarvan in de toekomst. Wat mij vooral uit balans had gebracht, was de druk die ik voelde doordat ik vond dat ik aan verwachtingen van anderen over mijn management-rol moest voldoen. Ik ben verantwoordelijk voor de rust en het werkplezier in het team. Maar ik moest ook een verandering tot stand brengen. Hoe kan ik aan al die verwachtingen voldoen? Straks verpruts ik beiden.

Tijdens de afwas besloot te stoppen met naar mijn angsten te luisteren, zodat ik beter naar mijzelf kon luisteren. Naar mijn verlangen, mijn behoeften. Ik wil weten en met eigen ogen zien hoe het echt met iedereen gaat. Ik wil in contact staan met mijn medewerkers en hun verhalen horen. Ik wil samen met hen op zoek naar vervolgstappen. En ik wil ook achter mezelf blijven staan.

Afwassen

De volgende dag had ik weer zin om iedereen te zien.  Ik Was weer helemaal aanwezig. Vanuit die aanwezigheid ging ik in gesprek met medewerkers en bleef in vertrouwen bij mezelf. Ik sprak individueel met degenen van wie ik wist dat ze moeite hadden met de feedback die ik ze had gegeven. Ze vertelden me over hun ervaringen tijdens mijn afwezigheid. “Het was niet makkelijk geweest, maar ik ben blij dat ik nu weet wat ik kan verbeteren.” Ze vertelden ook over de beladen sfeer die er was geweest: “Eerst nam ik het jou kwalijk, maar na gesprekken met collega’s realisserde ik me dat zij dezelfde feedback geven en ik dus naar mezelf moet gaan kijken”. Anderen spraken hun dankbaarheid uit: “Ik ben zo blij dat jij gewoon zegt waar het op staat. Nu weet ik tenminste wat me te doen staat”.

De angst voor de rimpels die ik veroorzaak in het water, nadat ik er een steentje in gegooid had, maakte plaats voor verwondering. Wat prachtig om te zien hoe door die rimpeling in het water ik mijn steentje mag bijdragen aan de ontwikkeling van anderen.

Die angst voor wat kan komen zal me vast nog vaak weg trekken uit mezelf en uit het contact met de ander. Maar door me weer te verbinden met mezelf, kom ik terug in het hier en nu. In mezelf voel ik mijn lijf, luister ik naar de stilte, neem ik mezelf waar. Zo ben ik weer helemaal aanwezig. En kan ik weer vanuit vertrouwen in contact zijn met anderen.

Wat er achter me ligt en voor me ligt is niets vergeleken met wat er in mezelf ligt: aanwezigheid!

Less is more

Hoe minder overdaad, hoe beter het product. Een adagium die je veel hoort van milieuliefhebbers, en daar hoor ik ook bij. Immers, van kwalitatief hoogwaardige producten heb je er minder nodig en ze gaan langer mee, dus zijn ze minder milieubelastend. De uitspraak is afkomstig van de beroemde architect Ludwig Mies van der Rohe (1886-1969) als uitgangspunt voor het zogeheten “minimalistisch design”. En je ziet, zijn gebouwen staan stuk voor stuk nog overeind en worden nog altijd hoog gewaardeerd.

Niet alleen in de architectuur, maar ook in het leven geldt vaak: hoe simpeler, hoe beter. Eenvoud is te prefereren boven overdaad. En het wonderlijke is: eenvoud maakt gelukkig!

less-is-more

 

Toen mijn partner Joan en ik elkaar leerden kennen, merkten we al snel dat we beiden hielden van een eenvoudig leven, zonder al te veel poespas. Een simpele maaltijd van groenten, granen en peulvruchten. Een compacte garderobe en een sobere inrichting van het huis. Het was voor ons beiden een feest van herkenning, want in onze huidige maatschappij en vooral in de stad kan het leven niet gecompliceerd en overdadig genoeg zijn. Veel van mijn collega managers en coaches hebben een goede baan en een werkende partner, dus twee auto’s, drie badkamers, vier garderobekasten en vijf tv’s in huis.

Less stuff more space

 

Daar hadden wij allebei schoon genoeg van en samen verkenden we de mogelijkheden om ons leven van zo veel mogelijk ballast te ontdoen. We gingen steeds minder uit eten, we deden de auto weg en gebruikten zo veel mogelijk de fiets. Ik ging snoeien in de tientallen abonnementen op tijdschriften en goede doelen en Joan ging minder vaak weekend-tripjes naar het buitenland maken. We maakten zelfs een lijstje in Excel aan, waarin we onze goede voornemens benoemden, met de titel “la nueva vida sencilla”.

less-is-more (1)

 

Vooral toen we minder tv keken en niet meer steeds de nieuwste apps gingen downloaden ontdekten we dat we veel meer tijd voor elkaar hadden, maar ook weer eens eraan toekwamen om die boeken te lezen die maar in de kast liggen te wachten. We gingen meer in onze caravan zitten. Midden in de natuur ervoeren we hoe weinig we eigenlijk nodig hadden om gelukkig te zijn: 6 vierkante meter in de caravan, de ganzen om ons heen, een moestuin met eigen groenten. Zelfs kleren waren overbodig, want niets is fijner dan de zon en wind op je huid te voelen. We hadden helemaal geen behoefte meer om in de stad te zijn, nog meer spullen te kopen en alle culturele festiviteiten af te struinen.  We doen nu alles op de fiets.

less-is-more-manifesto

Veel vrienden spraken ons kritisch toe, maar vonden het ook heel leuk om ons te zien experimenteren. Ook kregen we vooral van oudere mensen handige tips voor de moestuin of om zelf dingen te repareren en hergebruiken. Inmiddels komen vrienden en familie voor advies: Hoe maak je dat eigenlijk, brandnetelsoep? En hoe kan ik mijn eigen zuurkool fermenteren?

Wij voelen ons met de dag gelukkiger. Dankzij de eenvoud, die we terug hebben gevonden in ons leven. We leren genieten van wat zo voor de hand ligt, en waarderen wat het leven je elke dag opnieuw in de schoot werpt.

Zelfvertrouwen en versterkende gedachten

Enkele jaren geleden stond ik voor een groep collega-managers om hen te informeren over een organisatieverandering. Tot mijn verrassing blokkeerde ik, was ik mijn verhaal kwijt en kwamen de woorden moeilijk uit mijn mond. Waarom was ik ineens zo zenuwachtig, en onzeker terwijl ik normaal geen enkele moeite heb om voor een groep te staan?

Presentatie Tijs stedenbaan 2011

Ik moest vandaag aan die belabberde presentatie terugdenken, omdat dezelfde gedachten mij nu opnieuw dwars zaten tijdens de voorbereiding van een presentatie. Gedachten als: “Ze zitten vast niet te wachten op mijn verhaal, ze hebben wel wat beters te doen. Ik heb toch niets te vertellen wat ze boeit. Wat ben ik toch een sukkel ten opzichte van die andere managers.” Wat ik me destijds al realiseerde, was dat  het niet zo zeer de situatie, maar vooral mijn eigen gedachten waren geweest maakten dat mijn zelfvertrouwen werd ondermijnd, waardoor de presentatie niet goed verliep.

De Rationaal Emotieve Theorie verklaart waarom je kan blokkeren in een situatie die veel belemmerende gedachten oproept. De RET methode gaat ervan uit dat ons denken bepaalt hoe we ons voelen en hoe we ons gedragen. RET geeft ook een bruikbare werkwijze om hiermee om te gaan en je zelfvertrouwen terug te winnen.  Je kunt je eigen mentale kracht vergroten, door te luisteren naar je eigen gedachten. In elke belemmerende gedachte zitten irrationele elementen, de RET noemt ze daarom irrationele gedachten. Als je je eenmaal bewust bent van de irrationaliteit van deze belemmerende gedachte, kun je een nieuwe gedachte formuleren die rationeler is. Hier vind je een aantal voorbeelden van positief geformuleerde, versterkende gedachten. Daarmee help je jezelf  om in lastige situaties toch het gewenste effect te bereiken.

RET van situatie naar reactie

Kortom: wie zich bewust is van zijn gedachten en de vertekeningen daarin, kan zijn gevoel en zijn houding en gedrag positief beïnvloeden. In bovenstaand schema zie je, hoe een lastige situatie vaak gedachten oproept, die gebaseerd zijn op oude overtuigingen. Die gedachten roepen een negatief of positief gevoel op, daarom zijn het belemmerende of ondersteunende gedachten. Dit gevoel is heel bepalend voor je gedrag en de effectiviteit daarvan. Zo kan negatieve gedachte een spiraal van negativiteit veroorzaken, omdat de belemmerende gedachte uitkomt en je nog negatiever over jezelf gaat denken. Een vicieuze cirkel dus, die kan worden doorbroken door je eigen gedachten te beïnvloeden.

Terug naar mijn eigen situatie. Als onderdeel van de ICM Coachingopleiding kregen we de volgende opdracht: maak een elevator pitch en presenteer die aan de groep. In een elevator pitch – een verkoop-praatje in de lift – verkoop je jezelf in één minuut aan een potentiële opdrachtgever.

Cartoon Elevator Pitch

Ik had een mooi verhaal op papier gezet over mezelf als coach, mijn kwaliteiten en in welke situaties je mij kan inschakelen. Toen we het aan elkaar gingen presenteren, merkte ik al dat ik onzeker werd. De andere presentaties zaten veel beter in elkaar, ik vond het geweldig hoe een ieder in zijn kracht voor de groep stond en zichzelf presenteerde. Al gauw werd ik overladen met gedachten als: “Wat kunnen zij dit allemaal goed. Dat kan ik nooit. Ik bak er vast niets van. Ik kan niet goed onthouden wat ik op papier heb gezet.” 

Veel voorkomende belemmerende gedachten komen voort uit perfectionisme: Het is nooit goed genoeg, ik moet harder werken. Een alternative gedachte kan dan zijn: Ik doe mijn best dus dat het is goed genoeg.  Ben je bang om fouten te maken, dan helpt de gedachte: Fouten is menselijk, zonder fouten kan je niet leren. Ook veel voorkomend is het thema aardig zijn. Ze vinden me niet aardig. Dit kan vervangen worden door: Ik ben zo aardig als ik wil zijn. Moet je veel van jezelf? Dan kun je in de gedachte het woord ” moeten ” vervangen door ” willen” of  “kiezen”. Onderaan dit artikel vind je een stappenplan voor het omvormen van belemmerende gedachten.

Gelukkig merkte ik direct bij de start dat het niet goed ging. Ik name even de tijd om mezelf te herstellen, door van binnen te voelen hoe spannend ik het vond en dit toe te laten. Daarna bedacht ik hoe vaak ik op het werk presentaties geef en wat een onzin het is om mezelf aan te praten dat ik dat niet kan. Ik zag iedereen even in verwarring over de korte pauze, maar ik zag ook hoe ze vol verwachting geïnteresseerd naar mij keken. Daarna merkte ik dat ik heel ontspannen mijn verhaal kon vervolgen.

Feedback Tijs elevator pitch

Op weg naar huis keek ik terug op de feedback die ik ontving: die was eigenlijk heel positief. Ik was mezelf en was de rust zelve. Deze keer liep het dus goed af. Maar ik bedacht wel dat ik voor mezelf wilde onderzoeken waar die onzekerheid vandaan komt. Een mooi aanknopingspunt dus voor coaching!

Tijs onderweg

 

Coaches kunnen het volgende stappenplan gebruiken om belemmerende naar ondersteunende gedachten om te vormen.

Stap 1. Eerst herkennen van het gevoel (vaak herken je eerder het gevoel dan de gedachte)

Stap 2: Doorvoelen van dit gevoel

Stap 3. Waar komt dit gevoel vandaan? Wat heb ik gedacht?

Stap 4. Belemmerende gedachte omkeren naar versterkende gedachte

4a Is dit waar?

4b Ben je absoluut zeker dat dit waar is

4c Wat gebeurt er als je hierin gelooft

4d Wat is er zonder deze gedachte

4e Draai de gedachte om

  1. Het is niet nodig om door te schieten in positief denken, maar wat helpt jou, om jezelf te beschermen, te versterken?

 

Begin met voelen bij jezelf

 Inzicht in de ander begint bij voelen bij jezelf. Afgelopen weken heb ik gemerkt dat het luisteren naar je eigen gevoel echt een van de meest basale onderdelen is van coachen. Want inzicht in de ander begint met meer voelen bij jezelf. Ik probeer daarom ook in mijn werk als manager steeds even stil te staan, naar binnen te gaan en me af te vragen: Wat voel ik? Waar voel ik dat? En wat zegt me dat? Dit doe ik bijvoorbeeld op momenten tussen afspraken in, wanneer je toch vaak even koffie gaat halen.

Tijs luisterend

Om een goed inzicht in de ander te krijgen is het van belang je bewust te zijn van overdracht en je eigen tegen-overdracht. Deze vertroebelen soms je waarneming, als je je daar niet bewust van bent. Paul Fedder gaf ons opdracht om een interview met een coach / psycholoog te houden over dit onderwerp. Dit interview zal ik binnenkort publiceren. Het boekje met de titel “Overdracht en tegenoverdracht” van Fee van Delft beschrijft boeiende voorbeelden uit de praktijk.

Overdracht en tegenoverdracht

Je persoonlijkheid kun je omschrijven als de manier waarop je jezelf aan je omgeving presenteert en op je omgeving overkomt. Het persoonlijkheidsmodel van Marjolein van Burik toont de verschillende lagen, die samen de persoonlijkheid vormen.

Persoonsmodel Burik

 

Vaardigheden (5) en gedrag (4) zijn het meest zichtbaar. De lagen 0 en 1 liggen minder aan de oppervlakte, maar zijn al bij je geboorte aanwezig. De andere lagen ontwikkel je vanaf je jonge jaren. Hoe ouder je bent, hoe meer er wordt toegevoegd aan dit ‘torentje’, hoe meer sporen er worden getrokken en des te meer kans dat er patronen ontstaan. Patronen kunnen kwaliteiten maar ook valkuilen zijn.

Tijdens een oefening met het persoonlijkheidsmodel sprak ik met een van de medestudenten over een belangrijke verandering in haar leven. Al snel kwam er verdriet boven, waarbij ik het even spannend vond om stilte te creeren, te vertragen en erbij te blijven. Ik stopte met vragen stellen, zodat er ruimte was om de emotie er te laten zijn.

Een stemmetje in mezelf zei echter: Doe niet zo zweverig, dit is voor watjes”. Tegelijk realiseerde ik me wat een geschenk zij gaf door mij te vertrouwen en haar emotie te tonen.

In de dramadriehoek worden drie herkenbare gedragingen genoemd, die vaak voortkomen uit overdracht.

Dramadriehoek

In plaats van in dit drama te stappen is het veel effectiever om voorrang te geven aan emotie. Geen hele gesprekken over hoe erg het allemaal is dus. Alleen wel het benoemen van de emotie (door de fysieke signalen te benoemen) is al voldoende, net zoals in de oefening gebeurde. Voor die emoties hoeven we niet bang te zijn dat ze te heftig worden en we hoeven ze al helemaal niet uit de weg te gaan. “Energy Motion” geeft het al aan, emoties zijn pakketjes van energie die in beweging komen. Als je deze blokkeert is dat niet fijn. Als je ze laat gaan lucht het op.

De meest herkenbare emoties herkennen we allemaal:

blij, boos, bang en bedroefd

Smiley blijSmiley boos

Smiley bangSmiley bedroefd

Hoe ga je dan met emoties om? HEEL simple, door de vier stappen te volgen,die een mens weer meer “HEEL” maken:

  • Herkennen (He!)
  • Erkennen (Ja, mag!)
  • Ervaren (voelen! 90 sec)
  • Loslaten

Via het kader van de Rationele Emotieve Theorie kun je leren de belemmerende gedachten die je gevoelens en emoties sturen te vervangen door steunende gedachten. Hierdoor kun je remmingen opsporen en de regie van je gedachten in eigen hand nemen. Je zult je omgeving daardoor anders gaan ervaren en je vervolgens anders gedragen. Hierover de volgende keer meer.

Inzicht in de ander met spiegelen en parafraseren

10 oktober 2014

Omdat ik vanaf onze caravan in Waverveen kwam fietsen was ik al vroeg aanwezig en kwam ik tegelijk binnen met docent Paul Fedder, een vrolijke en hartelijke man.  Voor sommigen was het even omschakelen om in dit tweede blok met een andere docent verder te gaan.  Paul vertelde openhartig over zijn leven, zijn passies en over hoe hij in het coachingvak is gerold. Daarmee was het ijs gebroken. 

Paul Fedder

Allereerst hebben we het belang ervaren van een goede coachingshouding bij aanvang van een gesprek. Ademhaling in de buik en de ander aankijken zorgen voor ontspanning en contact. Naast de coachingstechnieken als LSD, open vragen stellen, stilte inbouwen en spiegelen werd een belangrijk element toegevoegd, namelijk Parafraseren.

copyleft

Parafraseren houdt in dat je tussen antwoorden van de coachee wordt terugkoppelt over wat de ander heeft gezegd. Parafraseren doe je op inhoud en op gevoel. Hiermee hebben we geoefend. In de rol van waarnemer viel me op hoe snel de coach zelf gaat invullen. Samenvatten en het stellen van check-vragen zorgde ervoor dat ze elkaar bleven verstaan. Parafraseren op gevoel is iets dat we niet gewend zijn om te doen, de meeste medecursisten en ikzelf voelden nog schroom om te vertrouwen op je onderbuikgevoel en dit gevoel te verwoorden. Een mooi bruggetje naar confronteren vond ik: “ Als ik dat zo hoor, dan…”

Spiegel

In het gesprek waarbij ik de coach was, ervaarde ik hoeveel ik eigenlijk al in huis heb als coach door mijn jarenlange ervaring als leidinggevende. Er ontstond, mede door het spiegelen, snel een vertrouwelijke sfeer, ook het parafraseren ging als vanzelf. We kwamen snel tot de essentie, vooral doordat ik mezelf dwong om voldoende stilte en rust te nemen.

Tijs stilte

Het voelt nog tegennatuurlijk, maar ik mag nog meer stiltes inbouwen als het gesprek loopt. Een valkuil voor mij is om teveel sturend te zijn in het gesprek, duwend in een bepaalde richting, wat als manager heel effectief kan zijn om je doel te bereiken.

Maar als coach is het voor mij belangrijk om meer ruimte aan de ander te laten. De coachee toonde haar emoties en op dat moment is het niet zinvol om nog meer vragen te gaan stellen. Een woord waarmee ik moet oppassen is “Goh”. Dit komt oordelend over en kan verschillend geinterpreteerd worden. Ik kan beter benoemen wat dit bij mij oproept, dan ben ik transparanter. Concluderend is het voor mij crucial om me steeds bewust te zijn welke pet ik op heb: ben ik aan het leiding geven, dan ligt de nadruk op het bieden van duidelijkheid in wat er verwacht wordt en het ruimte geven in de invulling daarvan.

Als coach geef je alleen maar ruimte voor de ander en laat je de richting volledig los. Je helpt alleen de ander om dieper tot de essentie en tot inzicht te komen.

 

 

 

Inzicht in mezelf en mijn eerste coaching-ervaringen

26 september 2014

Mijn eerste les van de opleiding bij ICM werd gegeven door Remy van der Elzen en ging over je persoonlijke coachingskwaliteiten.  Ik werd verwelkomd door een leuke,  enthousiaste groep vrouwelijke medestudenten en voelde me direct thuis. 

Remy van der Elzen

Na een toelichting op LSD (Luisteren, samenvatten, doorvragen) en effectief feedback geven en ontvangen zijn we gaan oefenen met kernkwaliteiten. Het model met de kernkwadranten van Daniel Ofman staat daarin centraal.

Kernkwadranten

Voor mij kwamen deze keer de volgende woorden

  • Kernkwaliteit: Optimisme -> Valkuil: blij ei
  • Allergie: negatief <- Uitdaging: realistisch

Kortom: veel mensen waarderen mijn optimisme, maar ik kan daarin doorsla, kom ik over al seen blij ei. Wanneer ik me op cruciale momenten meer realistisch uitdruk, dan word ik serieus genomen.

Vervolgens stonden we stil bij de verschillende lagen in gedachten. Zo zijn er meningen, ideeen, overtuigingen en waarden. Die laatste liggen meer vast, maar minder aan de oppervlakte. Tijdens gesprekken kun je meer de diepte in gaan, door erachter te komen welke overtuigingen en warden ten grondslag liggen aan bepaalde uitspraken. Je doet dit vanuit het “wolkje van de coach”: vanuit helicopterview hoor je waar er lading op zit.

Daarna hebben we geoefend met toepassing van het “GROW-model van John Whitmore, waarin de vier belangrijkste stappen in het coachingsproces benoemd zijn.

GROW-model

Een mooie ervaring was, om te zien hoe ik me bewust was van mijn eigen gedachten tijdens een gesprek, met name bij het onderdeel Reality is het belangrijk om te zien hoe je eigen gedachten soms oordelend kunnen zijn. Ik ervaarde de kunst van het neutraal en nieuwsgierig doorvragen en mijn verwondering zonder oordeel te tonen.

Tenslotte deden we een mooie intuitie oefening. We schreven een open vraag op. De ander leest de vraag voor en mediteert op beelden die binnenkomen. Bijv. Wat houdt je bezig? Hoe ziet je vriendengroep eruit? Hoe woon je?  Daarna wisselden we de beelden uit. Dat leverde zeer treffende uitspraken over elkaar en veel ontroering op.

Tijs fietsend

Terugkijkend op de eerste module zie ik als mijn grootste leerdoel voor de komende tijd, om meer authentiek en transparent te zijn. Ik wil dichter bij mijn gevoel komen, door eerder de signalen die ik opvang te verwoorden. Ik wil meer naar mezelf blijven luisteren tijdens coachinggesprekken. En vooral meer onder woorden te brengen wat ik zie en wat ik daarbij voel. Zo nodig kan ik checken of dit juist is. Door te letten op wat het verhaal of het gedrag van de ander met mij doet, kan ik beter feedback geven en leer ik meer op mijn intuitive te vertrouwen.  Dus eerst herkennen in mezelf en dan naar buiten brengen.